«Απέναντι στην ανήλικη παραβατικότητα συμπεριφερόμαστε σαν να είναι μια παθολογία που δεν αφορά ότι έχουμε κάνει μέχρι τώρα. Δεν είναι όμως απομοκομμένη από τη βία των ενηλίκων». Τη διαπίστωση έκανε η Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη για τα Δικαιώματα του Παιδιού Θεώνη Κουφονικολάκου μιλώντας σε εκδήλωση με τίτλο «Ζητήματα παιδικής προστασίας στην ελληνική έννομη τάξη» που συνδιοργάνωσαν το απόγευμα η ΑΡΣΙΣ – Κοινωνική Οργάνωση Υποστήριξης Νέων και ο Δικηγορικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης.
Σύμφωνα με την κ.Κουφονικολάκου, τα παιδιά δεν έχουν άδικο θυμό μετά την παρατεταμένη οικονομική κρίση και τον περιορισμό λόγω του κορονοϊού καθώς έχουν ματαιωθεί σε σχέση με τις προσδοκίες τους. Για την ίδια, απάντηση στο ζήτημα της ανήλικης παραβατικότητας δεν θα δώσει η αυστηροποίηση της ποινικής τους μεταχείρισης, τονίζοντας χαρακτηριστικά ότι οι συνθήκες στις φυλακές Κασσαβέτειας απέχουν από τα δικαιώματα του παιδιού που απορρέουν από όλες τις διεθνείς συμβάσεις. «Κυριαρχούν ο φόβος και η βία, δεν υπάρχουν δραστηριότητες και κανένα πρόγραμμα ένταξης».
Η κ.Κουφονικολάκου σημείωσε την αξία εισαγωγής στην εκπαίδευση μαθήματος σεξουαλικής αγωγής προσθέτοντας ότι η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα μαζί την Πολωνία που απουσιάζει από τα σχολεία και έτσι δεν εφοδιάζονται τα παιδιά με στοιχειώδεις γνώσεις.
Χαρακτήρισε δε κακοποιητικά όλα τα ιδρύματα γιατί δημιουργούνται συνθήκες δευτερογενούς κακοποίησης του παιδιού, μίλησε για αλλεπάλληλη κακοποίηση όταν ανήλικοι προσέρχονται στα δικαστήρια και καταθέτουν πολλές φορές για την σεξουαλική τους κακοποίηση και επέκρινε τα ΜΜΕ που βγάζουν στο φως «ανατριχιαστικές λεπτομέρειες» δημοσιοποιώντας και την ταυτότητα του κακοποιημένου παιδιού.
«Προτείνουμε τη θεσμοθέτηση ενιαίας παιδικής προστασίας, την άμεση ενίσχυση των κοινωνικών υπηρεσιών και τη θεσμοθέτηση νομικής προστασίας όλων των επαγγελματιών που ασχολούνται με ανήλικα» κατέληξε.
Μιλώντας στην εκδήλωση η Εισαγγελέας Ανηλίκων Θεσσαλονίκης Λευκοθέα Τερζητάνου τόνισε ότι πριν από πολλά χρόνια που επισκέφθηκε το Ιδρυμα Αγωγής Ανηλίκων Βόλου της φάνηκε χειρότερο από τις Φυλακές Κασσαβέτειας ενώ αναφερόμενη στην κοινωφελή εργασία ανηλίκων, ως αναμορφωτικό μέτρο, δήλωσε ότι υπάρχει κενό όσον αφορά την ασφάλιση του ανήλικου εργαζόμενου. Πάντως, δεν θέλησε να τοποθετηθεί για το νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Δικαιοσύνης «Παρεμβάσεις στον Ποινικό Κώδικα και τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας για την επιτάχυνση και την ποιοτική αναβάθμιση της ποινικής δίκης – Εκσυγχρονισμός του νομοθετικού πλαισίου για την πρόληψη και την καταπολέμηση της ενδοοικογενειακής βίας» σχολιάζοντας μόνο ότι οι ανήλικοι χρειάζονται ιδιαίτερη μεταχείριση.
Στην εκδήλωση παρουσιάστηκε από την Μαριάννα Κολοβού, κοινωνική λειτουργό, συντονίστρια στο «Σπίτι της ‘Αρσις» η εμπειρία της δομής φιλοξενίας ανηλίκων στο Ωραιόκαστρο Θεσσαλονίκης που λειτουργεί από το 2007. Το «Σπίτι της ΑΡΣΙΣ» υποδέχεται, φιλοξενεί και φροντίζει 21 ασυνόδευτα, διαχωρισμένα και απομακρυσμένα από τους γονείς τους παιδιά πρόσφυγες, αγόρια έως 12 ετών και κορίτσια έως 18 ετών, προσφέροντας υπηρεσίες που καλύπτουν ευρύ φάσμα αναγκών. Στη διάρκεια του 2023 φιλοξενήθηκαν συνολικά 46 παιδιά και έφηβοι, με καταγωγή κυρίως από το Ιράκ, για την πλειοψηφία των οποίων στάθηκε δυνατό να καταρτιστεί ένα ασφαλές πλάνο αποκατάστασης.
Η κ.Κολοβού αναφέρθηκε σε δύο παράλληλα και διακριτά, όπως τα χαρακτήρισε, συστήματα παιδικής προστασίας που το ένα είναι αποκλειστικά για τα ασυνόδευτα παιδιά και το άλλο ευρύτερα για την παιδική προστασία και φροντίδα και έκανε μνεία και στα προβλήματα που δημιουργούνται από τη μη σταθερή χρηματοδότηση.
Νατάσα Καραθάνου