Τίποτε δεν είναι πιο εκπληκτικό από την ευκολία με την οποία οι πολλοί κυβερνώνται από τους λίγους. David Hume, 1711-1776, Άγγλος φιλόσοφος

Τρία χρόνια μετά – Σε χρόνους «ρεκόρ» οι μελέτες για την αποκατάσταση των πυρόπληκτων περιοχών σε Ν. Μάκρη και Ραφήνα – Όλο το ιστορικό των ενεργειών

«Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τη συνδρομή του ΤΕΕ, σε χρόνο “ρεκόρ”, σε 2 έτη, ολοκλήρωσε το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο (ΕΠΣ) για περιοχές που συνολικά καλύπτουν έκταση 7.935 στρεμμάτων, τις εξής δημοτικές ενότητες Νέας Μάκρης και Ραφήνας: Μάτι, Κόκκινο Λιμανάκι, Αγία Μαρίνα, Σκουφέικα, και Πευκώνας». Αυτό έκανε γνωστό ο υπουργός ΠΕΝ Κώστας Σκρέκας σε διαδικτυακή συνέντευξη Τύπου που πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή του υφυπουργού Περιβάλλοντος Νίκου Ταγαρά, του προέδρου του ΤΕΕ Γιώργου Στασινού και του γενικού γραμματέα Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος Ευθύμη Μπακογιάννη.

Όπως τόνισε χαρακτηριστικά ο υπουργός, «η ολοκλήρωση του πολεοδομικού, χωροταξικού και ρυμοτομικού σχεδιασμού στις περιοχές που υπέστησαν τεράστιο πλήγμα από την καταστροφική πυρκαγιά της 23ης Ιουλίου το 2018 αποτελεί βασική προτεραιότητα και δέσμευση της κυβέρνησης». Δίνοντας δε, έμφαση στην πολιτική βούληση για την προώθηση των έργων η οποία αποτυπώνεται στην ταχύτητα υλοποίησης των μελετών ο κ. Σκρέκας επεσήμανε ότι σύμφωνα με την εμπειρία του παρελθόντος, για την εκπόνηση ΕΠΣ χρειαζόταν χρονικό διάστημα πάνω από 10 έτη.  

«Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σε συνεργασία με το ΤΕΕ, θα ολοκληρώσει και τις δύο φάσεις του σχεδιασμού μέσα 3 χρόνια. Πρόκειται για ένα εγχείρημα δίχως προηγούμενο και ενώ μεσολάβησε η ανάρτηση των δασικών χαρτών που έφερε στην επιφάνεια διαχρονικές παθογένειες δεκαετιών» τόνισε ο υπουργός.

Όπως δήλωσε απ’ την πλευρά του ο κ. Ταγαράς, «από το καλοκαίρι του 2019 μέχρι του χρόνου το καλοκαίρι, σε τρία χρόνια δηλαδή, θα έχουμε έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό και τις δύο φάσεις και ΕΠΣ και Πολεοδομικό Σχέδιο Εφαρμογής. Σε καμία περιοχή, ποτέ στο παρελθόν, δεν υπήρξε σε τέτοιο χρόνο ολοκλήρωση του σχεδιασμού». Πρόσθεσε δε, ότι «η διαβούλευση που προηγήθηκε ήταν διαρκής και πρωτοφανής. Με εκατοντάδες επιστολές, συναντήσεις, τηλεδιασκέψεις με όλους τους εμπλεκόμενους. Και οφείλαμε να το κάνουμε αυτό».

«Το ΤΕΕ βοηθάει να γίνουν γρήγορα, με τις αναγκαίες εγγυήσεις τεχνικής επάρκειας, αποτελεσματικότητας και διαφάνειας, έργα, προγράμματα και μεταρρυθμίσεις, όποτε του ζητηθεί από την Πολιτεία, από οποιαδήποτε κυβέρνηση. Το έχει κάνει στο παρελθόν, το κάνει τώρα και θα συνεχίσει να το κάνει και στο μέλλον», δήλωσε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος του ΤΕΕ, Γιώργος Στασινός.

 

Ν. Ταγαράς: Το ΕΠΣ θα αποτελέσει βάση για περιοχές με παρόμοια χαρακτηριστικά

«Αύριο κλείνουμε τρία χρόνια από μια τραγωδία. Οι πληγείσες δημοτικές ενότητες αποτελούν μια αντιπροσωπευτική περιοχή όλης της χώρας σε ό,τι αφορά τον σχεδιασμό και την πολεοδόμηση, διότι τα έχουν όλα: σχέδια πόλεων, οικισμούς, εκτός σχεδίου περιοχές, δασικές περιοχές, αιγιαλούς, αρχαιολογικούς χώρους και ρέματα», δήλωσε απ΄ την πλευρά του ο κ. Νίκος Ταγαράς. Όπως επεσήμανε, «το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο για αυτές τις περιοχές είναι ‘πιλοτικό’ και με την έγκριση από το ΣτΕ θα αποτελέσει τη βάση για περιοχές με παρόμοια χαρακτηριστικά σε όλη την Επικράτεια».

Η περιοχή επέμβασης συνολικά φθάνει τα 7.935 στρέμματα. Τα 3.028 θα είναι τελικά πολεοδομημένα και από αυτά, τα 452 είναι ήδη στο σχέδιο πόλεως. ‘Αρα, η νέα επιφάνεια που μπαίνει σε σχέδιο πόλεως που πολεοδομείται, είναι 2.600 στρέμματα. Οι ζώνες που πολεοδομούνται είναι η Αγία Μαρίνα, το Μάτι, το Κόκκινο Λιμανάκι, τα Σκουφέικα και ο Πευκώνας, ενώ σε μία περιοχή 17,5 στρεμμάτων θα δημιουργηθούν περίπου 100 κοινωνικές κατοικίες των 80 τετραγωνικών μέτρων.

«Βρισκόμαστε πλέον στη φάση αποστολής του ΕΠΣ στο ΣτΕ για την έκδοση του Προεδρικού Διατάγματος και έτσι ολοκληρώνεται η πρώτη φάση σχεδιασμού. Στη δεύτερη και τελευταία φάση του σχεδιασμού, που περιλαμβάνει το Ρυμοτομικό Σχέδιο και την Πράξη Εφαρμογής, θα υπάρξει ο χώρος στον οποίο θα εξελιχθούν οι διαδικασίες κατασκευής των κοινωνικών κατοικιών για την αποκατάσταση των πληγέντων. Για το Ρυμοτομικό Σχέδιο Εφαρμογής, τη δεύτερη φάση και την Πράξη Εφαρμογής, έχουμε ορίζοντα ολοκλήρωσης το επόμενο καλοκαίρι», ανέφερε ο κ. Ταγαράς.

    
Ευθ. Μπακογιάνννη: Πολύ μεγάλη προσπάθεια για έργα βιώσιμης κινητικότητας

Όπως τόνισε απ΄ την πλευρά του ο γενικός γραμματέας Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος, Ευθύμιος Μπακογιάννης, «έχει γίνει πολύ μεγάλη προσπάθεια για τα έργα της βιώσιμης κινητικότητας, τα οποία θα τα δούμε να περνούν σε επίπεδο εφαρμογής στην επόμενη φάση. Υπάρχει η πρόβλεψη για τον παραλιακό πεζόδρομο – ποδηλατόδρομο και ταυτόχρονα υπάρχει και μια ιεράρχηση του οδικού δικτύου η οποία δίνει τη δυνατότητα να έχουμε και ποδηλατοδρόμους αλλά και μεγάλα πεζοδρόμια με φύτευση». 

Όπως είπε, «στόχος δεν είναι μόνο να αναπτύξουμε τις ποδηλατικές υποδομές στο Μάτι και γενικότερα στην ευρύτερη περιοχή, αλλά να τις συνδέσουμε με τους κοινόχρηστους χώρους και να υπάρχει ένα πλαίσιο, ένα σύμπλεγμα δρόμων ήπιας κυκλοφορίας». Ενώ παράλληλα, από τον σχεδιασμό, έχουν γίνει διανοίξεις για την πρόσβαση στην παραλία, που θα συνδέεται με το εσωτερικό τοπικό δίκτυο. ‘Αρα, σε επίπεδο συγκοινωνιακού σχεδιασμού και βιώσιμης κινητικότητας, θα δούμε εξειδικεύσεις στο επόμενο στάδιο μέσω της ρυμοτομίας, αλλά μέσω και ενός πολύ αναλυτικού σχεδίου που θα συνδέει, τόσο το παραλιακό μέτωπο, όσο και το εσωτερικό της περιοχής των οικισμών που θα πολεοδομηθούν, με δίκτυα βιώσιμης κινητικότητας, όπως ανέφερε χαρακτηριστικά ο γενικός γραμματέας. 

    
Παρέμβαση του προέδρου του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος, Γιώργου Στασινού

Σύμφωνα με τον κ. Στασινό, «αυτό που μας βοηθάει για να είμαστε αποτελεσματικοί είναι ότι έχουμε την τεχνογνωσία να το κάνουμε. Απευθυνόμαστε στο σύνολο των μηχανικών και στους καλύτερους μηχανικούς που μπορούν να ασχοληθούν με τα θέματα, διότι τους γνωρίζουμε και γνωρίζουμε ποιος είναι ειδικός σε κάθε θέμα. Δεύτερον, είμαστε από «πάνω» από τα θέματα. Αυτά με τα οποία ασχολούμαστε, ασχολούμαστε κάθε μέρα, όλη μέρα, όχι όποτε βρούμε το χρόνο. Και θα συνεχίσουμε αυτή τη συνεργασία».

    
Το ιστορικό των ενεργειών

Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, η ολοκλήρωση του πολεοδομικού, χωροταξικού και ρυμοτομικού σχεδιασμού στην πυρόπληκτη περιοχή των Δημοτικών Ενοτήτων Νέας Μάκρης και Ραφήνας (Μάτι, Κόκκινο Λιμανάκι, Αγία Μαρίνα, Σκουφέικα, Πευκώνας) αποτελεί βασική προτεραιότητα της κυβέρνησης, από την πρώτη στιγμή ανάληψης της διακυβέρνησης της χώρας.  

Το ζητούμενο είναι να εφαρμοστεί στην περιοχή ένα πρόγραμμα αστικής ανάπλασης, περιβαλλοντικής προστασίας και αντιμετώπισης των συνεπειών από την καταστροφική πυρκαγιά της 23ης Ιουνίου 2018. 

Ειδικότερα, σύμφωνα πάντα με το ΥΠΕΝ, το ΕΠΣ στοχεύει στην αναβάθμιση του χωρικού προορισμού της Περιοχής Επέμβασης (7.935 στρέμματα), σε σχέση με την περίοδο πριν από την πυρκαγιά. Η ανασυγκρότηση και ανάταξη της Περιοχής Επέμβασης θα βασιστεί σε πρότυπο χωρικής οργάνωσης, σύμφωνα με τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης, της ορθολογικής οργάνωσης των χρήσεων γης και της κυκλοφορίας πεζών και οχημάτων, της διαφύλαξης των φυσικών πόρων, με ανάδειξη/ενσωμάτωση των φυσικών χαρακτηριστικών της περιοχής, καθώς και της εξασφάλισης συνθηκών ασφαλείας για κατοίκους και επισκέπτες. 

Αναλυτικότερα:

   * Στις 16 Σεπτεμβρίου 2019 ανατέθηκε η εκπόνησή του ΕΠΣ στο ΤΕΕ το οποίο προκήρυξε και ανέθεσε το Α’ Στάδιο του σχεδιασμού.

   * Μέσα σε περίοδο 6 μηνών ολοκληρώθηκε και κατατέθηκε στο ΥΠΕΝ το σύνολο των μελετών (Ιούνιος 2020).

   * Στις 17 Ιουνίου 2020 παρουσιάστηκε αναλυτικά στους φορείς και την Τοπική Αυτοδιοίκηση.

   * Με τον ν. 4685/2020 ρυθμίστηκε νομοθετικά ο μη δασικός χαρακτήρας εκτάσεων εντός της περιοχής επέμβασης, και απεμπλάκησαν από την ομηρία και ταλαιπωρία πολλών χρόνων οι ιδιοκτήτες τους.

   * Στις 2 Ιουλίου 2020 αναρτήθηκε προς διαβούλευση η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ).

   * Στις 27 Ιουλίου 2020 πραγματοποιήθηκε επί τόπου ενημέρωση των φορέων της τοπικής αυτοδιοίκησης και της τοπικής κοινωνίας, παρουσία της πολιτικής ηγεσίας, των υπηρεσιακών φορέων του ΥΠΕΝ και των μελετητών, έγινε διάλογος και δόθηκαν απαντήσεις σε απορίες και διευκρινίστηκαν ζητήματα που άπτονται της μελέτης του ΕΠΣ.

   * Τον Σεπτέμβριο και Οκτώβριο, οι υπηρεσίες του ΥΠΕΝ επεξεργάστηκαν τον μεγάλο όγκο των αιτημάτων και υπομνημάτων που κατατέθηκαν στο πλαίσιο της διαβούλευσης.

   * Τον Δεκέμβριο του 2020 ολοκληρώθηκε η διαβούλευση κατά το νόμο της μελέτης οριοθέτησης των ρεμάτων που διατρέχουν την περιοχή μελέτης.

   * Τον Ιανουάριο και Φεβρουάριο 2021 γνωμοδότησαν επί της ΣΜΠΕ οι διευθύνσεις Δασών της Αποκεντρωμένης Διοίκησης και το Υπ. Πολιτισμού (Αρχαιολογία).

   * Τον Απρίλιο του 2021 μεσολαβεί η ανάρτηση του αναμορφωμένου δασικού χάρτη της Ελλάδας.

   * Τον Απρίλιο 2021 γνωμοδοτεί επί της ΣΜΠΕ η διεύθυνση Προστασίας Δασών του ΥΠΕΝ, στο οποίο διατυπώνεται η θετική γνωμοδότηση της Υπηρεσίας επί της ΣΜΠΕ, με όρους για την προστασία των δασικών εκτάσεων εντός του ΕΠΣ, όπως αυτές προκύπτουν από την πρόσφατη ανάρτηση του δασικού χάρτη Ραφήνας και Νέας Μάκρης.

   * Στη συνέχεια, το ΥΠΕΝ ζητά από το ΤΕΕ την προσαρμογή της μελέτης του ΕΠΣ σύμφωνα με τον πρόσφατα αναρτηθέντα αναμορφωμένο δασικό χάρτη.

   * Το ΤΕΕ καταθέτει Τεύχος Συμπληρωματικών Στοιχείων της ΣΜΠΕ του ΕΠΣ, το οποίο η αρμόδια διεύθυνση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης (ΔΙΠΑ) του ΥΠΕΝ διαβιβάζει στο Περιφερειακό Συμβούλιο Αττικής για την διατύπωση γνώμης και στη δ/νση Σχεδιασμού Μητροπολιτικών, Αστικών και Περιαστικών Περιοχών του ΥΠΕΝ, για την τήρηση της διαδικασίας διαβούλευσης με το ενδιαφερόμενο κοινό.

   * Η ανάρτηση στον ιστότοπο του ΥΠΕΝ γίνεται στις 5 Μαΐου 2021 και ξεκινάει η διαβούλευση του συμπληρωματικού τεύχους της ΣΜΠΕ.

   * Αυτή ολοκληρώνεται με τη γνωμοδότηση του Περιφερειακού Συμβουλίου που διαβιβάστηκε από τη ΔΙΠΑ στη Δ/νση Σχεδιασμού Μητροπολιτικών, Αστικών και Περιαστικών Περιοχών στις 13 Ιουλίου 2021.

   * Ακολουθεί η εισήγηση της ΔΙΠΑ για την περιβαλλοντική έγκριση του ΕΠΣ και η εισήγηση της Δ/νσης Σχεδιασμού Μητροπολιτικών, Αστικών και Περιαστικών Περιοχών του θέματος «Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο για την πυρόπληκτη περιοχή των Δημοτικών Ενοτήτων Νέας Μάκρης και Ραφήνας των Δήμων Μαραθώνος και Ραφήνας-Πικερμίου» στο Κεντρικό Συμβούλιο Πολεοδομικών Θεμάτων και αμφισβητήσεων (ΚΕΣΥΠΟΘΑ).

   * Στις 6 Ιουλίου 2021 πραγματοποιήθηκε επίσκεψη του Υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκου Ταγαρά και του γενικού γραμματέα Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος, Ευθύμιου Μπακογιάννη, στην περιοχή μελέτης για αυτοψίες και συναντήσεις με εκπροσώπους φορέων.

   * Στις 7 Ιουλίου 2021 πραγματοποιήθηκε τηλεδιάσκεψη του κ. Μπακογιάννη με τη γενική γραμματεία του Υπουργείου Υποδομών, την ΕΥΔΑΠ και τον ΔΕΔΔΗΕ για το συντονισμό του σχεδιασμού και ενεργειών του ΕΠΣ και των παράλληλων σχεδιασμών από τους άλλους φορείς έργων υποδομών και δικτύων στην περιοχή, προκειμένου να αποφευχθούν ασυμφωνίες.

   * Το ΚΕΣΥΠΟΘΑ συνεδρίασε στις 19 Ιουλίου 2021 και θα ακολουθήσει η αποστολή του σχεδίου Προεδρικού Διατάγματος στο Συμβούλιο της Επικρατείας.

    
Ξεκινά η δεύτερη κρίσιμη φάση του σχεδιασμού: Ρυμοτομικό Σχέδιο Εφαρμογής (ΡΣΕ)

Ταυτόχρονα, σύμφωνα με τον σχεδιασμό του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, την προηγούμενη εβδομάδα με απόφαση της Διοικούσας Επιτροπής του ΤΕΕ, κηρύχθηκε ο ανάδοχος για το δεύτερο επίπεδο σχεδιασμού που αφορά στο Ρυμοτομικό Σχέδιο Εφαρμογής (ΡΣΕ) για τις περιοχές που υπέστησαν πλήγμα.

Με το ΡΣΕ στόχος είναι να:

   * Να καθοριστούν επακριβώς οι κοινόχρηστοι, κοινωφελείς και οικοδομήσιμοι χώροι των προς πολεοδόμηση περιοχών.

   * Να εξειδικευτούν οι ρυθμίσεις και οι ειδικές προβλέψεις του Α’ σταδίου ΕΠΣ για την περιοχή Μάτι Αττικής περί χρήσεων γης και όρων δόμησης.

   * Να δημιουργηθούν τα οικόπεδα μέσω της πράξης εφαρμογής.

   * Να καθοριστούν τα διαγράμματα των δικτύων υποδομής, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.

 

Οι μελέτες που θα εκπονηθούν κατά το ΡΣΕ είναι οι εξής:  
 
1) Μελέτη Ρυμοτομικού Σχεδίου – Πολεοδομική Μελέτη  
2) Τοπογραφική Μελέτη – Πράξη Εφαρμογής  
3) Μελέτη Γεωλογικής Καταλληλότητας  
4) Γεωλογική – Γεωτεχνική Μελέτη Αντιμετώπισης Κατολισθητικών Φαινομένων Παράκτιων Πρανών  
5) Μελέτη Διευθέτησης Υδατορεμάτων, Έργων Αντιπλημμυρικής Προστασίας και στατική μελέτη 
6) Περιβαλλοντική Μελέτη  
7) Συγκοινωνιακή – Κυκλοφοριακή Μελέτη  
8) Ακτομηχανική Μελέτη – Μελέτη Λιμενικών Έργων.

Η δεύτερη φάση σχεδιασμού χαρακτηρίζεται κρίσιμη, καθώς σε αυτήν θα εξεταστούν ζητήματα που αφορούν στο ιδιοκτησιακό καθεστώς, τη νομιμότητα οικοδομικών αδειών, τη νομιμοποίηση αυθαιρέτων, το μέγεθος οικοδομικών τετραγώνων, την εισφορά σε γη και χρήμα, τις διόδους πρόσβασης στην παραλία, τις θέσεις στάθμευσης, τη μετακίνηση περιφράξεων, το δίκτυο ομβρίων, το δίκτυο ακαθάρτων.

«Πράσινο Φως» για τη στεγαστική αποκατάσταση πληγέντων: Περιοχή «Σκουφέικα» Δήμου Ραφήνας – Πικερμίου

Με κοινωνική ευαισθησία και μέριμνα για τους ανθρώπους που έχασαν την κύρια κατοικία τους από τη φονική πυρκαγιά και σε συνέχεια της δέσμευσης του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη για τη στεγαστική τους αποκατάσταση, προκρίνεται η περιοχή «Σκουφέικα» έκτασης περί των 18 στρεμμάτων. Η εν λόγω περιοχή έχει συντελεστή δόμησης 0,5 και στόχος είναι να κατασκευασθούν περί τις 100 κατοικίες των 80 τ.μ. και σύμφωνα με τον σχεδιασμό. Έως τον Νοέμβριο θα έχει ολοκληρωθεί το Τοπικό Ρυμοτομικό Σχέδιο.

 

Ηλίας Παλιαλέξης